In coronatijd actief in contact met Zutphense jongeren

03-04-2020
Netwerk & vrije tijd
Veiligheid
Werk & inkomen

In reactie op de coronamaatregelen zoekt de gemeente Zutphen actief het contact met kwetsbare jongeren, samen met onderwijs-, zorg en welzijnspartners. Dat leidt tot nieuwe manieren van (samen)werken, die ook voor de toekomst waardevol zijn.

Het belangrijkste waar we als gemeente op inzetten, samen met onze partners, is om alle jongeren te blijven zien', vertelt Nicolette van Zanten, strateeg onderwijs bij de gemeente Zutphen. 'Zeker de meest kwetsbare jongeren. Hoe zorgen we ervoor dat we die in beeld houden? En dat zij weten dat we er voor ze zijn?'

Met bewondering ziet ze hoe de scholen in Zutphen dat doen. Naast het onderwijs op afstand gebruiken docenten beeldbellen, WhatsApp en Instagram om persoonlijk contact te houden. 'Voor de kwetsbare jongeren is het volgen van de digitale lessen nog niet eens het belangrijkste', zegt ze. 'Het gaat erom dat ze aandacht krijgen. Soms is dat contact zelfs intensiever dan voorheen. Docenten zijn nu vaak dagelijks bereikbaar voor leerlingen.'

Thuiszitters

Ook het jongeren- en welzijnswerk gebruikt allerlei online methoden om contact te houden met groepen jongeren. Hierdoor hebben ze ook veel een-op-eencontact, merkt Nicolette. Zelfs met jongeren die bijvoorbeeld al lang thuis zitten en moeilijk bereikbaar waren. 'Die hebben ze nu ineens in een online groepsgesprek. Het is toch minder bedreigend voor een jongere om via WhatsApp te praten over wat je dwarszit, dan als je tegenover elkaar in een kamer zit.'

Tegelijkertijd maakt Nicolette zich grote zorgen over de jongeren op het speciaal onderwijs. 'Daar zijn maar weinig kinderen die zomaar een paar weken thuis kunnen zitten. Voor hen is de meivakantie al een flinke opgave.' De gemeente heeft daarom intensief contact met het speciaal onderwijs, zodat snel geschakeld kan worden. Aandacht is ook nodig voor bijvoorbeeld de Internationale Schakelklas in Zutphen. Daar zitten zeventig leerlingen uit het asielzoekerscentrum. 'Die beheersen het Nederlands nog niet goed, dus dan is onderwijs op afstand nog ingewikkelder. We werken er met man en macht aan, maar er blijven jongeren die we moeilijk kunnen bereiken.'

Eén mailadres

In de eerste dagen van de coronamaatregelen was veel onduidelijk. 'Scholen kregen vragen van ouders en jongeren, maar ook van opvangorganisaties en zorgaanbieders. Zorgaanbieders kregen weer vragen van scholen. Iedereen ging elkaar bellen.' De gemeente heeft ervoor gekozen om dat snel te stroomlijnen, vertelt Nicolette. 'Er is één e-mailadres waar iedereen vragen kan stellen en zorgen kan delen. Ook kunnen mensen rechtstreeks contact opnemen met onze jeugdconsulenten. Op welke manier een vraag ook binnenkomt, altijd gaat een van onze consulenten ermee aan de slag. Die belt eerst met de jongere om wie het gaat. Hoe is het met je? Waar loop je tegenaan? En wat gaat jou daarbij helpen? Zo hebben we als gemeente nu zelfs meer jongeren in beeld.'

Daarbij staat de vraag van de jongere nog meer centraal, ziet Nicolette. 'Het onderwijs en de hulpverlening hebben een probleem met de inzetbaarheid van mensen, dus we moeten nog kritischer zijn in wat we doen. Daarbij kunnen we niet meer ons standaardaanbod afleveren. Ook jeugdhulpverleners niet. Nu hebben we daardoor de kans om direct aan een jongere te vragen: wat gaat jou nou echt helpen?'

Doen wat nodig is

Naast de zorgen om de meest kwetsbare jongeren benadrukt Nicolette vooral ook de nieuwe mogelijkheden die deze situatie biedt. 'Kijk hoe al die docenten een enorme slag slaan. Zij hebben nu namelijk de ruimte om te doen wat nodig is. Zij hebben vaardigheden en instrumenten in hun repertoire gekregen om leerlingen nog meer op maat te ondersteunen. Met intensiever persoonlijk contact, of met alternatieve vormen van lesaanbod of toetsing. Die ruimte moeten we ze blijven geven.'

Ook de snelle en nauwe samenwerking tussen al die partijen die zich om jongeren bekommeren, biedt perspectief voor de toekomst. 'Ik zie iedereen boven zijn eigen organisatiebelangen uitstijgen. Echt iedereen. Met stoom en kokend water hebben we manieren gevonden om onderwijs en ondersteuning te stroomlijnen, simpelweg omdat het moest. Straks hebben we natuurlijk allemaal haast om het oude leven weer op te pakken. Maar dat zou echt een gemiste kans zijn.'