'Voer generatietoets in voor nieuw beleid'

02-09-2019
Onderwijs
Vrije tijd
Werk & inkomen

Het sociaal leenstelsel zorgt voor onzekerheid bij jongeren, niet iedereen vindt werk dat genoeg oplevert, betaalbare starterswoningen zijn schaars en relatief veel jongeren hebben last van stress of psychische klachten. Dat staat in een verkenning door het Jongerenplatform van de Sociaal-Economische Raad (SER). Het platform pleit voor een 'generatietoets' voor nieuw beleid, om te voorkomen dat een stapeling van maatregelen jongeren onevenredig benadeelt.

Daarnaast tekent zich steeds duidelijker een maatschappelijke scheidslijn af tussen jongeren met meer en minder kansen. Voor die kansen blijkt het sociale netwerk een belangrijke hulpbron. Wie de juiste relaties heeft, heeft meer kans op interessant werk, op hulp bij financiële tegenslagen en op een soepeler combinatie van werk en zorg. Wie dergelijk 'sociaal kapitaal' niet van huis uit meekrijgt, heeft het – ondanks behaalde diploma's – een stuk moeilijker.

Joanne van den Eijnden, projectleider van de Landelijke Aanpak 16-27 bij het Nederlands Jeugdinstituut, herkent de conclusies en omarmt het rapport. 'De verkenning geeft een mooi overzicht van alle knelpunten waar jongeren tegenaan lopen op hun weg naar zelfstandigheid. Een jongere moet op veel onderdelen binnen zijn leven zaken regelen; denk aan opleiding, werk en inkomen, huisvesting, veiligheid en zorg. Op je 18e ben je weliswaar meerderjarig, maar dat is niet hetzelfde als volwassen zijn en in staat zijn om alle consequenties van je eigen keuzes te overzien. Dat is een illusie, de hersenen zijn pas volgroeid op gemiddeld 23-jarige leeftijd. Het vraagt dus specifieke aandacht op al deze terreinen om jongeren − zeker kwetsbare jongeren − goed te begeleiden naar zelfstandigheid.'

Van den Eijnden onderschrijft het pleidooi van het SER Jongerenplatform voor een generatietoets. 'Wetgeving die gemaakt is voor rationele volwassenen die zelfstandig handelen, is voor kwetsbare jongeren echt een obstakel. Ze lopen daardoor vast, met alle gevolgen van dien. Dat zien we bijvoorbeeld bij de kostendelersnorm en de vier weken wachttermijn bij het aanvragen van een uitkering. Maar we horen ook van jongeren dat het leenstelsel hen ervan weerhoudt om te gaan studeren, uit angst voor schulden. Dat verzwakt jongeren die al kwetsbaar zijn op de arbeidsmarkt.'

Bron: SER; Nederlands Jeugdinstituut

 

Meer informatie:

Nieuwsbericht SER: Jongeren minder snel zelfstandig  

SER-verkenning Hoge verwachtingen