Belangrijke elementen bij de begeleiding naar werk

Bij de begeleiding van jongeren naar werk is het belangrijk om de jongere centraal te stellen, ouders te betrekken en continuïteit in de begeleiding te bieden. Daarnaast is het van belang om al vroeg aandacht te besteden aan het opdoen van kennis en ervaring in de praktijk en uiteindelijk te zorgen voor een goede match tussen de jongeren en het bedrijf.

Stel de jongere centraal 

Een individuele benadering is belangrijk om jongeren naar werk te begeleiden. Spreek de jongere aan op zijn eigen verantwoordelijkheid. Bijvoorbeeld op het mobiliseren van mensen uit het eigen netwerk, uit de privé- of werkomgeving. Mensen die de jongere vertrouwt en die hem kunnen ondersteunen. De groep jongeren in kwetsbare posities is divers. De een heeft baat bij een werkgever die hem structuur geeft, de ander bij therapie en ruimte om af en toe alleen te werken. Transparantie tussen alle betrokkenen is essentieel. Het is belangrijk dat zij tegenover de jongere helder zijn in wat zij kunnen betekenen. 

Bied continuïteit in begeleiding

Continuïteit in begeleiding is nodig voor de ontwikkeling van jongeren en om jongeren in beeld te houden. Het gaat niet alleen om continuïteit van de begeleiding tijdens de overgang van school naar werk, maar ook om continuïteit tussentijds. Het is bijvoorbeeld belangrijk dat jobcoaches ook tijdens de zomervakantie jongeren begeleiden. Daarnaast is het belangrijk dat de jongere zoveel mogelijk een vaste contactpersoon heeft. Bij voorkeur is één iemand verantwoordelijk voor zowel het leertraject als de nazorg. Met inzet van externe middelen kan deze zorg vanuit school door één persoon worden gecontinueerd bij het vinden en behouden van werk. Dit vergt samenwerking tussen onderwijs, gemeenten en werkgevers.

Besteed aandacht aan het opdoen van praktijk- en werkervaring 

Vroeg aandacht geven aan arbeidstoeleiding en leren in de praktijk tijdens het opleidingsdeel van het onderwijstraject draagt bij aan een succesvolle arbeidstoeleiding. Bij de voorbereiding op arbeid is het belangrijk dat jongeren basis- en arbeidsvaardigheden ontwikkelen. Denk hierbij aan op tijd komen, sociale en communicatieve vaardigheden, motivatie en algemene en functiespecifieke werknemersvaardigheden. Kijk ook naar welk arbeidsaanbod er is, en niet enkel naar de wens van de jongere.

Zorg voor een goede match tussen jongeren en het bedrijf

In het begeleiden van de jongere naar werk spelen er altijd twee belangen: de wensen van de jongere en de mogelijkheden in het bedrijfsleven. In het traject dient doelgericht te worden toegewerkt naar een match van voorkeuren en mogelijkheden tussen de jongere én het bedrijf. Kennis van het bedrijfsleven en de arbeidsmarkt is belangrijk om de jongere een reëel perspectief te bieden. Als arbeidstoeleiders structurele contacten hebben met werkgevers is het matchen tussen werknemer en werkgever vaak makkelijker.

Ken je doelgroep

Onder de professionals dient er voldoende kennis over de problematiek van de doelgroep en haar ontwikkelingsmogelijkheden te zijn, waaronder ook arbeidsdeskundige kennis.

Zorg voor een integrale benadering

Het is van belang om vroegtijdig vanuit school te signaleren welke jongeren moeite krijgen met de overgang van school naar werk, zodat andere instanties (bijv. jeugdhulp) tijdig in actie kunnen komen. Deze integrale benadering maakt preventief handelen mogelijk. Het is belangrijk om in een traject snel te kunnen schakelen. Tegelijkertijd is het van belang het aantal schakelmomenten – het doorschuiven naar een andere discipline – te minimaliseren. Hoe meer schakels, hoe kwetsbaarder het traject van de jongere wordt.

​​​​​​​Betrek de ouders vroegtijdig

Het is verstandig ouders vroegtijdig te betrekken bij de begeleiding van de jongere naar werk. Het geven van een stem aan ouders bij het opstellen en nastreven van het toekomstplan voorkomt dat de thuisomgeving van de jongere zich als tegenkracht ontwikkelt. Meestal hebben de jongere, onderwijs- en arbeidspartners én ouder(s) dezelfde doelen voor ogen. Manage verwachtingen en zorg dat de doelen die je nastreeft voor iedereen helder zijn. De netwerken van ouders spelen een belangrijke rol bij het vinden van passend werk.