Kansen creëren voor minder zelfredzame jongeren

Jongeren in kwetsbare posities ervaren in de overgang naar volwassenheid ervaren verschillende knelpunten. Jongeren, ouders, professionals en betrokken organisaties hebben samen een inventarisatie gemaakt van deze knelpunten. 

Knelpunten levensloop

  • Op basis van de Wmo2015 kan maatschappelijke ondersteuning alleen aan jongen boven 18 jaar geboden worden, niet voor jongeren onder 18 jaar. Verlenging van de Jeugdwet is mogelijk na 18 jaar, mits voor 18 jaar de hulpvraag bekend is en is aangevangen, en hulp wordt hervat binnen 6 maanden na de 18e verjaardag. De leeftijdsgrenzen vormen nu een belemmering voor gemeenten om vanuit de bedoeling maatwerk te kunnen leveren. Dit betreft met name het inzetten van de WMO voor 18-.
  • Bij het aanvragen van voorzieningen worden veelal minimumleeftijden en aanvraagtermijnen gehanteerd. Hierdoor kunnen jongeren niet altijd vanaf de dag van hun 18e verjaardag de benodigde ondersteuning ontvangen of bestaat onzekerheid over de 18+ toekomst.
  • Pleegkinderen worden geacht zichzelf te redden vanaf 18 jaar, terwijl dit vaak nog te vroeg is om zelfstandig zonder begeleiding te functioneren.
  • Sommige jongeren die langdurige zorg hebben gekregen tot hun 18e, zijn zorgmoe en vertrekken op hun 18e direct uit de jeugdhulpinstelling, terwijl hun behandelaren of ouders vinden dat ze langer behandeld moeten worden om voldoende zelfredzaam te worden.
  • Jongvolwassenen die uitstromen uit detentie ervaren knelpunten bij inschrijven in woonplaats, vinden van huisvesting, zorg en inkomen.

Knelpunten overgang van JeugdGGZ naar VolwassenenGGZ

  • Jongeren kunnen na hun 18e verjaardag niet altijd meer terecht bij dezelfde behandelaar (bv vanwege ontbreken contract met zorgverzekeraar jongere).
  • Jongeren vermijden GGZ zorg vanwege het eigen risico.

Knelpunten onderwijs-arbeidsmarkt-zorg

  • Kwetsbare jongeren krijgen onvoldoende ondersteuning om een startkwalificatie te halen en aan het werk te gaan. Kwetsbare jongeren vallen uit in onderwijs of op arbeidsmarkt.

Knelpunten Inkomen en schulden

  • Te weinig passend aanbod huisvesting 18+ (met of zonder begeleiding, bescherming, ambulante begeleiding)
  • De verhouding tussen inkomen en huisvestingskosten is een knelpunt voor het vinden woonruimte. Beeldvorming rondom kostendelersnorm is een knelpunt voor het vinden onderdak binnen eigen netwerk.

Overkoepelende knelpunten

  • Regelgeving en wettelijke ruimte en mogelijkheden tot maatwerk zijn complex, zeker bij overgang van stelsels (van Jeugdwet naar WMO, WLZ, Zvw, Participatiewet, etc.). Gemeenteambtenaren, professionals en jongeren/ouders zijn niet goed op de hoogte. Mogelijkheden zijn onbekend en juiste informatie is niet goed vindbaar of begrijpelijk voor verschillende doelgroepen (ambtenaar, professional, cliënt).
  • Werken vanuit verschillende wetgeving, organisaties en met verschillende doelen, resultaat en verantwoordingssystematiek maakt het integraal en toekomstgericht werken zodat doorlopende ondersteuning geboden wordt, ook als jongeren 18 jaar worden, is complex.

Mogelijke oplossingen

In het document 'Kansen creëren voor minder zelfredzame jongeren zijn mogelijke oplossingsrichtingen geformuleerd voor deze knelpunten. 

Verzameling knelpunten en oplossingsrichtingen

PDF - 794.77 KB