Aanpak in het buitenland

De wetgeving in het sociaal domein in Engeland, Denemarken, Zweden, Duitsland en Schotland is anders ingericht dan in Nederland, hangt meer samen en kent geen schotten. Dit helpt gemeenten en professionals uit verschillende domeinen om beter samen te werken, informatie uit te wisselen en jongeren tussen 16 en 27 jaar ononderbroken te ondersteunen. Daarnaast is nazorg een integraal onderdeel van dezelfde wet die de jeugdhulp bepaalt. In Noorwegen bestaan richtlijnen en afspraken tussen de dienst verantwoordelijk voor jeugdhulp en nazorg en de sociale dienst verantwoordelijk voor arbeidstoeleiding en huisvesting. 

Quick scan

Het Nederlands Jeugdinstituut heeft de situatie van jeugdhulp in kaart gebracht in Denemarken, Duitsland, Zweden en Noorwegen. Voor deze quickscan beperken we ons tot jongeren die al een vorm van jeugdhulp (ondersteuning, verblijf in een pleeggezin of instelling) ontvangen voordat ze 18 jaar worden. Per land is beschreven wat de situatie van de jongeren is, welke wetgeving van toepassing is, wat het beleid is en hoe dat er in de praktijk uitziet. Aan het einde van de quickscan is een aantal conclusies geformuleerd.

Quickscan - 18 jaar en dan?

PDF - 1.87 MB

Aanpak in Noorwegen

Noorwegen heeft een specialistische wetgeving voor de nazorg van jongeren van 18 tot en met 23 jaar die voor hun 18e een vorm van jeugdhulp hebben gehad. Sinds 2009 vraagt de wet om verantwoording als een jongere geen hulp ontvangt. Het doel is om een vangnet te bieden aan alle jongvolwassenen, zodat zij op eigen benen leren staan. Bij een bezoek aan Utrecht vertelde de Change Factory (ForandrinksFabrikken) hoe jongeren betrokken worden bij het beleid.

Wat de ForandrinksFabrikken betreft is het geen kinderrecht om mee te praten over zaken die hen aangaan, het is kennis die Noorwegen nodig heeft om te doen wat nodig is voor kinderen en jongeren. De stem van de jongeren is opgenomen in de wet én ze hebben het luisterend oor van de minister president. Ze veranderen wetten. ForandrinksFabrikken noemt hun jongeren 'pro's'. Ze veranderen systemen voor kinderen en jongeren door:

  1. jongeren centraal te stellen: De Foranderingsfabrik bestaat uit jongeren (‘professionals’), met om hen heen volwassen die ondersteunen.
  2. serieuze relaties met beslissers: Goede relaties met minister president en ministers. wat jongeren zeggen wordt serieus genomen en wordt gebruikt om beleid voor hen beter te maken.
  3. samen te doen wat werkt: Beleidsstukken die over jongeren gaan, worden via de ForanderingsFabrik voorgelegd aan Noorse jongeren (Participatory Learning and Action, PLA)
  4. onafhankelijk te zijn: Kunnen doen wat nodig is om het beter te maken
  5. duurzaamheid: Vaste financiering (die direct onder het ministerie van Algemene Zaken valt), naast project subsidies
  6. te luisteren: Luister naar alle jongeren (iedere jongeren heeft een stem, laat je geen selectie opdringen, kom overal)

Quickscan Noorwegen

PDF - 563.14 KB

Aanpak in Denemarken

Gemeenten in Denemarken zijn integraal verantwoordelijk voor het welzijn van hun burgers.

Quickscan Denemarken

PDF - 524.13 KB

Aanpak in Duitsland

In Duitsland worden kinderen en jongeren altijd worden betrokken in het opzetten en vormgeven van ondersteuning en hulp.

Quickscan Duitsland

PDF - 767.88 KB

Aanpak in Zweden

Generalisme of universalisme wordt in Zweden gezien als dé manier om problemen aan te pakken, zo ook de problematiek rondom zorgverlaters. Vanaf hun 15e verjaardag worden jongeren in Zweden betrokken bij alle beslissingen die over hen genomen worden. 

Quickscan Zweden

PDF - 484.86 KB

Aanpak in Schotland

De overgang naar volwassenheid is 'a big deal!', zeggen ze in Schotland. Een goede relatie tussen een jongere en professional is in Schotland onderdeel van landelijk beleid. Het wordt zelfs gezien als kwaliteitsindicator binnen de jeugdhulp. Ook is er een landelijk convenant opgesteld om domeinoverstijgende samenwerking te operationaliseren en te borgen, het scottish Care Leavers Convenant.